Ir al cuntegn

Dò bon djé

patois da Neuchâtel

Ins di en il chantun da Neuchâtel

Bun di

Neuchâtel

Dnua ella deriva

Dò bon djé è bun di, precedì d’in pitschent pled ch’il franzos n’ha betg. Tenor il Glossaire des patois de la Suisse romande accumpagnava quest dò ils salids drizzads ad insatgi ch’ins saluda cun “vous”, u ad ina entira gruppa. Ins al deiva a La Brévine, en las Montagnes, en il Val-de-Ruz ed en tscherts lieus en il Vignoble; autras furmas sa chattan en il Jura ed en intgins vitgs vaudais. Il Glossaire scriva el dò bondjœ, en sia notaziun dals suns; il gieu al scriva en trais pleds.

Tge vul quai dò dir? Il Bulletin du Glossaire ha rapportà l’explicaziun dals muntagnards en 1904: dus bun di, dò sco «deux». El ha chattà quai fitg fantastic e ha tendì, senza esser segir, vers in toc dal verb donner fusiunà cun «vous», sco ina traccia d’in giavisch drizzà a Dieu: a l’origin, ha el fatg endament, era mintga salid in giavisch. Il Glossaire va pli tard en la medema direcziun. Per el è don senza dubi il conjunctiv da donner, sco en «Dieu vous donne bonjour», Dieu As detia bun di, ed il n è svanì pervia dal sun nasal da bon che suonda. In text neuchâtelais da 1781 dovra gia quai.

Il patois neuchâtelais è tschessà curt suenter: tenor Wikipedia èn ils ultims che han discurrì el morts durant ils onns 1920. Insaquants entusiasts al tegnan viva dapi là, senza ch’el vegnia transmess en famiglia.

En diever

Pli tgunsch che d’inventar frasas en in patois che na vegn betg pli discurrì en famiglia, qua èn ils dus auters salids che il Bulletin dal 1904 registra cun dò en las Montognas neuchâtelaisas:

  • «Dò bon vépr!» — Bun sera! (mot a mot, en franzos: bon vêpre)
  • «Dò bouna né!» — Buna notg!

Funtaunas: Glossari dals patois da la Svizra romanda, «don» (tome V, p. 848) e «bonjour» (tome II, p. 490); Bulletin dal Glossari dals patois da la Svizra romanda, «Les salutations dans les patois romands» (1904); Wikipedia en franzos, «Neuchâtelois».