Grüezi
tudestg svizzer
Ins di a Lucerna
Bun di
Grüezi mitenand — a pliras persunas
Grüezi
tudestg svizzer
Ins di a Lucerna
Bun di
Grüezi mitenand — a pliras persunas
Vus da l’exteriur, grüezi è il pled svizzer per excellenza, remartga il Schweizerisches Idiotikon, il grond dicziunari dal tudestg svizzer. El deriva da Gott grüez i, «che Dieu As saludi»: ina benedicziun, reducida cun il temp a ses dus davos pleds. Ils tocs na sa dattan betg pli udir: grüeze, la veglia furma turitgaisa da «salidar», è antiquada, ed il i final, in «Euch» indeblì, è quasi svanì dal discurs dal mintgadi. Blers chapeschan quai sco «je vous salue», quai che n’è betg gist.
Lucerna n’è betg ses lieu da naschientscha. Tenor l’Idiotikon ed ils atlas linguistics citads da Wikipedia è il grüezi naschì a Turitg, a Glaruna ed en la Svizra orientala, ed è sa fatg valair l’emprim en las regiuns refurmadas; la Svizra centrala, ella, deiva guete Taag. Dapi lura è sia zona anc sa schlargiada, ed el vegn uss ditg da tuttas uras, là nua ch’ins deiva pli baud bun di la damaun e bun sera la saira. Oz è quai la furmla curtascha la pli cumuna en ina buna part da la Svizra tudestga.
Grüezi adressescha ti a quels che ti vusais, sulet u en gruppa; tranter amis midas ti plitost a Hoi u a Sali:
Funtaunas: Idioticon svizzer, «Grüezi» (Christoph Landolt, 2019); Wikipedia en tudestg, «Grüezi».